TermCymru

Results are displayed in Welsh alphabetical order A-Y
Welsh: Yr Eglwys Gatholig yng Nghymru
English: Roman Catholic Church in Wales
Status C
Subject: Religion
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 30 June 2006
Welsh: Yr Eglwys Newydd
English: Whitchurch
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Definition: Caerdydd
Last updated: 14 August 2003
Welsh: Yr Eglwys Newydd a Thongwynlais
English: Whitchurch and Tongwynlais
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Ward etholiadol yn Ninas a Sir Caerdydd. Dyma'r enwau a ragnodwyd yn Gymraeg a Saesneg ar gyfer y ward yng Ngorchymyn Dinas a Sir Caerdydd (Trefniadau Etholiadol) 2021.
Last updated: 17 August 2022
Welsh: yr Eglwys Uniongred Roegaidd
English: Greek Orthodox Church
Status C
Subject: Religion
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 30 January 2007
Welsh: Yr Eglwys yng Nghymru
English: The Church in Wales
Status A
Subject: Religion
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 20 September 2002
Welsh: Yr Eglwys yn Gweithredu yn erbyn Tlodi
English: Church Action against Poverty
Status C
Subject: Culture and the arts
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 12 June 2006
Welsh: yr egwyddor ataliol
English: preventative principle
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Yr egwyddor y dylid gweithredu ymlaen llaw i atal difrod amgylcheddol rhag digwydd.
Notes: Ceir amrywiaeth preventive/preventative/prevention mewn testunau Saesneg.
Last updated: 23 January 2024
Welsh: yr egwyddor cywiro yn y ffynhonnell
English: rectified at source principle
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Yr egwyddor y dylid cywiro difrod amgylcheddol drwy dargedu achos gwreiddiol y difrod yn y man ble mae'n tarddu.
Notes: Ceir amrywiaeth rectification/rectified/rectify mewn testunau Saesneg.
Last updated: 23 January 2024
Welsh: yr egwyddor mai’r llygrwr sy’n talu
English: polluter pays principle
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Yr egwyddor y dylai'r rhai sy'n achosi llygredd dalu am gostau rheoli'r llygredd ac adweirio.
Last updated: 1 February 2024
Welsh: yr egwyddor ragofalus
English: precautionary principle
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Yr egwyddor na ddylai diffyg sicrwydd gwyddonol llawn fod yn rheswm i atal cymryd camau cost-effeithiol i atal dirywiad amgylcheddol.
Last updated: 23 January 2024
Welsh: Yr Eidal
English: Italy
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Last updated: 17 August 2021
Welsh: Yr Eifl
English: Yr Eifl
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Ward etholiadol yn Sir Gwynedd. Dyma'r enwau a ragnodwyd yn Gymraeg a Saesneg ar gyfer y ward yng Ngorchymyn Sir Gwynedd (Trefniadau Etholiadol) 2021.
Last updated: 17 August 2022
Welsh: Yr Eirfa Gaffael Gyffredin
English: Common Procurement Vocabulary
Status B
Subject: Law
Part of speech: Proper noun
Definition: System ddosbarthiadau, a gynhelir gan y Comisiwn Ewropeaidd, ar gyfer safoni'r modd y mae awdurdodau contractio'n disgrifio contractau caffael a chyfeirio atynt. Mae'n cynnwys codau a disgrifiadau ar gyfer nwyddau, gwasanaethau a gweithiau.
Notes: Defnyddir yr acronym CPV yn Saesneg ac yn Gymraeg (ac eithrio mewn deddfwriaeth, pan ddefnyddir yr acronym GGG yn Gymraeg).
Last updated: 31 July 2024
Welsh: Yr Eirfa Gaffael Gyffredin
English: CPV
Status B
Subject: Law
Part of speech: Proper noun
Definition: System ddosbarthiadau, a gynhelir gan y Comisiwn Ewropeaidd, ar gyfer safoni'r modd y mae awdurdodau contractio'n disgrifio contractau caffael a chyfeirio atynt. Mae'n cynnwys codau a disgrifiadau ar gyfer nwyddau, gwasanaethau a gweithiau.
Notes: CPV yw'r acronym a ddefnyddir ar gyfer y Common Procurement Vocabulary. Defnyddir yr acronym CPV yn Saesneg ac yn Gymraeg (ac eithrio mewn deddfwriaeth, pan ddefnyddir yr acronym GGG yn Gymraeg). Term o faes caffael. Ychwanegwyd i’r gronfa yn sgil Deddf Caffael 2023 (deddfwriaeth Llywodraeth y DU, sydd ar gael yn Saesneg yn unig) a Rheoliadau Caffael (Cymru) 2024.
Last updated: 31 July 2024
Welsh: yr eithriad mesurau darbodus
English: prudential carve-out
Status A
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: 0
Definition: Y term a ddefnyddir am egwyddor Paragraph 2(a) o Atodiad y GATS ar Wasanaethau Ariannol. Mae'r paragraff hwn yn caniatáu i aelodau Sefydliad Masnach y Byd fabwysiadu pa bynnag fesurau y maent o'r farn sy'n briodol am resymau darbodus, wrth reoleiddio masnach mewn gwasanaethau ariannol.
Last updated: 10 June 2021
Welsh: Yr Elfen Ychwanegol
English: Additional Component
Status C
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 24 May 2005
Welsh: Yr Emiradau Arabaidd Unedig
English: UAE
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Dyma'r acronym Saesneg a ddefnyddir am United Arab Emirates. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Last updated: 8 May 2025
Welsh: Yr Emiradau Arabaidd Unedig
English: United Arab Emirates
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Last updated: 17 August 2021
Welsh: yr eryr
English: shingles
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: a disease
Last updated: 15 March 2004
Welsh: yr etholiad a enwyd
English: said election
Status B
Subject: Local government
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last updated: 21 March 2003
Welsh: yr hach
English: husk
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: Bronchitis in cattle.
Last updated: 16 May 2007
Welsh: Yr Haen Gydweithredol
English: Collaborative Layer
Status B
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Y lefel o’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy sy’n cefnogi prosiectau ar raddfa fwy (tirlun neu ddalgylch), lle mae nifer o ffermwyr neu reolwyr tir yn gweithio gyda’i gilydd i gyflawni canlyniadau cyffredin.
Context: Byddwn yn cadw'r strwythur tair haen a ddisgrifiwyd mewn ymgyngoriadau blaenorol - yr Haen Gyffredinol, yr Haen Opsiynol a'r Haen Gydweithredol.
Notes: Elfen yn y Cynllun Ffermio Cynaliadwy.
Last updated: 4 June 2026
Welsh: Yr Haen Gyffredinol
English: Universal Layer
Status B
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Y lefel sylfaenol o ofynion a gweithredoedd yn y Cynllun Ffermio Cynaliadwy y mae'n rhaid i ffermwyr eu cyflawni er mwyn derbyn taliad sylfaenol.
Context: Byddwn yn cadw'r strwythur tair haen a ddisgrifiwyd mewn ymgyngoriadau blaenorol - yr Haen Gyffredinol, yr Haen Opsiynol a'r Haen Gydweithredol.
Notes: Elfen yn y Cynllun Ffermio Cynaliadwy.
Last updated: 4 June 2026
Welsh: Yr Haen Opsiynol
English: Optional Layer
Status B
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Y lefel o’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy sy’n cynnig taliadau ychwanegol i ffermwyr sy’n dewis cyflawni gweithredoedd gwirfoddol, mwy penodol neu fwy heriol na’r gofynion sylfaenol.
Context: Byddwn yn cadw'r strwythur tair haen a ddisgrifiwyd mewn ymgyngoriadau blaenorol - yr Haen Gyffredinol, yr Haen Opsiynol a'r Haen Gydweithredol.
Notes: Elfen yn y Cynllun Ffermio Cynaliadwy.
Last updated: 4 June 2026
Welsh: yr haen osôn
English: ozone layer
Status C
Subject: Law
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 30 March 2005
Welsh: Yr Hafan Dysgu
English: Learning Zone
Status C
Subject: Education
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: Rhan o safle'r Gwasanaethau Addysg a Gwybodaeth i'r Cyhoedd ar y we.
Last updated: 29 July 2004
Welsh: Yr Hag
English: The Hague
Status B
Subject: Europe
Part of speech: Proper noun
Last updated: 9 September 2003
Welsh: Y Rhaglen Addysg Genedlaethol ar Golesterol
English: National Cholesterol Education Programme
Status C
Subject: Health
Part of speech: Proper noun, Feminine, Singular
Definition: NCEP
Last updated: 23 September 2004
Welsh: Y rhaglen Adferiad (Recovery) ar gyfer COVID hir
English: Adferiad (Recovery) long COVID programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Rhaglen ar gyfer meddygon teulu.
Last updated: 1 July 2021
Welsh: Y Rhaglen Adnoddau Data Cenedlaethol
English: National Data Resource Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Context: Mae Iechyd Cyhoeddus Cymru wrthi'n treialu'r Platfform Data a Dadansoddi Cenedlaethol, elfen o'r Rhaglen Adnoddau Data Cenedlaethol dan arweiniad Iechyd a Gofal Digidol Cymru. Bydd hyn yn cynyddu'n sylweddol gapasiti Cymru i storio a dadansoddi llawer iawn o ddata ac i gael mynediad at ddata a gedwir gan Iechyd a Gofal Digidol Cymru a'r byrddau iechyd drwy'r Storfa Data Gofal. Rhagwelir y bydd setiau data a dadansoddi craidd ar y Platfform Data a Dadansoddi Cenedlaethol ar waith erbyn y gwanwyn 2026.
Notes: Rhaglen a gynhelir gan Iechyd a Gofal Digidol Cymru.
Last updated: 12 February 2025
Welsh: Y Rhaglen Adolygiadau Clinigol
English: Clinical Review Programme
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Context: Rwyf yn falch bod Rhaglen Adolygiadau Clinigol y Panel wedi cynnal momentwm a bod y bwrdd iechyd wedi llwyddo i nodi capasiti ac adnoddau ychwanegol i gefnogi'r gwaith hwn.
Last updated: 1 October 2020
Welsh: Y Rhaglen Adolygu Canlyniadau Cenedlaethol
English: National Outcome Review Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Un o ddwy is-raglen y Rhaglen Genedlaethol ar gyfer Archwiliadau Clinigol a Chanlyniadau i Gleifion, a gynhelir gan y Bartneriaeth Gwella Ansawdd Gofal Iechyd.
Last updated: 5 March 2020
Welsh: Y Rhaglen Adolygu Canlyniadau Cenedlaethol
English: NORP
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Dyma'r acronym Saesneg am y National Outcome Review Programme.
Last updated: 5 March 2020
Welsh: Y Rhaglen Adolygu Canlyniadau Clinigol Iechyd Meddwl
English: Mental Health Clinical Outcome Review Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Teitl cwrteisi ar brosiect y DU
Last updated: 5 May 2022
Welsh: Y Rhaglen Adolygu Canlyniadau Clinigol Meddygol a Llawfeddygol
English: Medical and Surgical Clinical Outcome Review Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Teitl cwrteisi ar raglen Lloegr a weithredir yng Nghymru hefyd
Last updated: 5 May 2022
Welsh: Y Rhaglen Allforwyr Newydd
English: New Exporter Programme
Status B
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 9 February 2022
Welsh: Y Rhaglen Archwiliadau Clinigol Cenedlaethol
English: National Clinical Audit Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Un o ddwy is-raglen y Rhaglen Genedlaethol ar gyfer Archwiliadau Clinigol a Chanlyniadau i Gleifion, a gynhelir gan y Bartneriaeth Gwella Ansawdd Gofal Iechyd.
Last updated: 5 March 2020
Welsh: Y Rhaglen Archwiliadau Clinigol Cenedlaethol
English: NCAP
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Dyma'r acronym Saesneg am y National Clinical Audit Programme.
Last updated: 5 March 2020
Welsh: Y Rhaglen Archwiliadau Corfforol ar gyfer Babanod a Babanod Newydd-anedig yng Nghymru
English: The New-born and Infant Physical Examination Programme in Wales
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 31 October 2019
Welsh: Y Rhaglen Archwilio Canser Gastroberfeddol
English: Gastrointestinal Cancer Audit Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Teitl cwrteisi ar raglen Lloegr a weithredir yng Nghymru hefyd
Last updated: 5 May 2022
Welsh: Y Rhaglen Archwilio Gardiaidd Genedlaethol
English: National Cardiac Audit Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Teitl cwrteisi ar raglen sydd ag enw swyddogol Saesneg yn unig gan y Sefydliad Cenedlaethol ar gyfer Ymchwil i Ganlyniadau Cardiofasgwlaidd.
Last updated: 27 January 2026
Welsh: Y Rhaglen Archwilio Gardiaidd Genedlaethol
English: NCAP
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Dyma'r acronym Saesneg a ddefnyddir am National Cardiac Audit Programme. Teitl cwrteisi ar raglen sydd ag enw swyddogol Saesneg yn unig gan y Sefydliad Cenedlaethol ar gyfer Ymchwil i Ganlyniadau Cardiofasgwlaidd.
Last updated: 27 January 2026
Welsh: Y Rhaglen Archwilio Genedlaethol Asthma a COPD
English: National Asthma and COPD Audit Programme
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 5 May 2022
Welsh: Y Rhaglen Archwilio Genedlaethol Asthma a COPD
English: NACAP
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Notes: Dyma'r acronym Saesneg a ddefnyddir am National Asthma and COPD Audit Programme.
Last updated: 5 May 2022
Welsh: Y Rhaglen Arloesi, Technoleg a Phartneriaethau
English: Innovation, Technology and Partnerships Programme
Status A
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 4 May 2023
Welsh: Y Rhaglen Arweiniad Ariannol
English: Finance Leadership Programme
Status C
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 4 May 2011
Welsh: Y Rhaglen Bartneriaeth Gwella Ysgolion
English: School Improvement Partnership Programme
Status A
Subject: Education
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 10 December 2024
Welsh: Y Rhaglen Buddsoddi Cyfalaf Adfywio wedi'i Dargedu - Y De-ddwyrain
English: Targeted Regeneration Capital Investment Programme - South East Wales
Status B
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 12 December 2019
Welsh: Y Rhaglen Buddsoddi Cyfalaf Adfywio wedi'i Dargedu - Y De-orllewin
English: Targeted Regeneration Capital Investment Programme - South West Wales
Status B
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 12 December 2019
Welsh: Y Rhaglen Buddsoddi Cyfalaf Adfywio wedi'i Dargedu - Y Gogledd a'r Canolbarth
English: Targeted Regeneration Capital Investment Programme - North & Mid Wales
Status B
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last updated: 12 December 2019