TermCymru

Results are displayed in English alphabetical order A-Z
English: unamended legislation
Welsh: deddfwriaeth anniwygiedig
Status C
Subject: Law
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Original legislation, unamended.
Last Updated: 26 November 2007
English: unannounced inspection
Welsh: arolygiad dirybudd
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: arolygiadau dirybudd
Context: Disgwylir i'r adroddiad terfynol o arolygiad dirybudd gan AGIC yn Ysbyty'r Tywysog Siarl gael ei gyhoeddi ym mis Ebrill 2024.
Last Updated: 9 April 2024
English: unannounced visit
Welsh: ymweliad dirybudd
Status C
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: CSIW
Last Updated: 29 April 2003
English: unascertained consideration
Welsh: cydnabyddiaeth heb ei chanfod
Status A
Subject: Law
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: cydnabyddiaethau heb eu canfod
Notes: Term o Fil Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2016.
Last Updated: 16 August 2016
English: unattached structure
Welsh: strwythur nad yw ynghlwm
Status A
Subject: Planning
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: strwythurau nad ydynt ynghlwm
Context: Yn achos strwythur nad yw ynghlwm wrth strwythur arall, mae’r strwythur hwnnw’n “adeilad” at ddiben y Ddeddf hon.
Last Updated: 8 May 2025
English: unattached teachers
Welsh: athrawon digyswllt
Status A
Subject: Education
Part of speech: Noun, Plural
Last Updated: 15 April 2004
English: unauthorised absence
Welsh: absenoldeb anawdurdodedig
Status C
Subject: Education
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 27 March 2008
English: unauthorised access
Welsh: mynediad heb ei awdurdodi
Status B
Subject: ICT
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 19 July 2005
English: unauthorised assignment
Welsh: aseiniad anawrdudodedig
Status B
Subject: Housing
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 24 May 2012
English: unauthorised encampment
Welsh: gwersyll heb ei awdurdodi
Status B
Subject: Housing
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: gwersylloedd heb eu hawdurdodi
Definition: Yng nghyd-destun safleoedd Sipsiwn a Theithwyr, tir a feddiannwyd heb ganiatâd y perchennog neu heb y caniatâd cynllunio cywir ar gyfer y math penodol o ddefnydd a wneir o’r tir hwnnw. Defnyddir gwersylloedd o’r fath yn absenoldeb safleoedd tramwy, neu os nad oes lleiniau gwag mewn mannau aros a negodwyd.
Last Updated: 22 October 2024
English: unauthorised encampments
Welsh: gwersylloedd diawdurdod
Status C
Subject: Personnel
Part of speech: Noun, Plural
Definition: Allan o "Adolygiad o'r Gwasanaethau a Ddarperir i Sipsiwn a Chrwydriaid"
Last Updated: 15 July 2005
English: unauthorised entry
Welsh: mynediad heb awdurdod
Status A
Subject: Law
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 10 June 2013
English: unauthorised fuel
Welsh: tanwydd anawdurdodedig
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: tanwyddau anawdurdodedig
Notes: Gallai 'tanwydd heb ei awdurdodi' fod yn addas mewn cyd-destunau llai technegol.
Last Updated: 26 January 2023
English: unauthorised motor vehicle trials
Welsh: treialon cerbydau modur diawdurdod
Status C
Subject: Transport
Part of speech: Noun, Plural
Last Updated: 23 December 2005
English: unauthorised site
Welsh: safle heb ei awdurdodi
Status A
Subject: Housing
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 16 September 2013
English: unavoidable by-catch
Welsh: sgil-ddalfa anorfod
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 19 April 2023
English: UNA Wales
Welsh: CCU Cymru
Status A
Subject: General
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: United Nations Association Wales
Last Updated: 27 January 2004
English: unbound
Welsh: di-rwym
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Adjective
Definition: Ym maes ffiseg a chemeg, disgrifiad o atom neu ronyn nad yw wedi’i gysylltu’n gemegol â gronynnau eraill, gan fod yn endid ar wahân heb rymoedd bondio.
Context: Uned o fàs yw’r dalton, neu’r uned màs atomig unedig, sy’n hafal i un rhan o ddeuddeg o fàs atom carbon-12 niwtral di-rwym sydd yn ei gyflwr niwclear ac electronig isaf ac sy’n ddisymud.
Notes: Cymharer â free / rhydd.
Last Updated: 23 December 2025
English: unbroken
Welsh: heb eu dofi / heb eu torri i mewn
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Adverb
Definition: horses
Last Updated: 8 August 2007
English: unbroken line
Welsh: llinell ddi-dor
Status B
Subject: ICT
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 19 July 2005
English: uncapped risk-reflective premium
Welsh: premiwm heb ei gapio sy'n adlewyrchu'r risg
Status A
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Context: Reflects the risk of flooding.
Last Updated: 24 January 2014
English: uncastrated
Welsh: heb ei sbaddu
Status A
Subject: Agriculture
Part of speech: Adjective
Last Updated: 7 October 2002
English: uncertain consideration
Welsh: cydnabyddiaeth ansicr
Status A
Subject: Law
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: cydnabyddiaethau ansicr
Notes: Term o Fil Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2016.
Last Updated: 16 August 2016
English: Uncertain Futures
Welsh: Dyfodol Ansicr
Status A
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: Report by Save the Children on children seeking asylum in Wales.
Last Updated: 28 February 2005
English: uncheck
Welsh: dad-dicio
Status B
Subject: ICT
Part of speech: Verb
Last Updated: 19 July 2005
English: uncinate nucleus
Welsh: niwclews bachog
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: niwcleysau bachog
Definition: Rhan o’r hypothalamws yn yr ymennydd dynol.
Context: Dangosodd yr ymchwil honno mewn tair astudiaeth post-mortem fach (ond ystadegol gadarn) am unigolion a oedd yn profi dysfforia ryweddol, bod dwy ran ddwyffurf y system rywiol - israniad canolog niwclews gwaelodol y stria terminalis (BSTc) a'r niwclews bachog - wedi'u gwahaniaethu yn groes i nodweddion cromosomaidd, cenhedlol a gonadaidd y system rywiol.
Last Updated: 21 April 2016
English: unclaimed animal penalty
Welsh: y gosb ar yr anifeiliaid na chafodd cais ei wneud arnynt
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 9 August 2004
English: unclassified road
Welsh: ffordd ddiddosbarth
Status C
Subject: Law
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 14 June 2005
English: UN Climate Change Conference of the Parties
Welsh: Cynhadledd Partïon y Cenhedloedd Unedig ar Newid Hinsawdd
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 12 November 2020
English: UNCLOS
Welsh: Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Gyfraith y Môr
Status A
Subject: Law
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 28 February 2019
English: uncoated regenerated cellulose film
Welsh: caen cellwlos atgynyrchiedig heb araen
Status B
Subject: Law
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: URCF
Last Updated: 25 July 2012
English: UN Committee for the Elimination of Discrimination
Welsh: Pwyllgor y Cenhedloedd Unedig ar Ddiddymu Gwahaniaethu
Status C
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 2 December 2004
English: uncompensated set-aside
Welsh: neilltir heb iawndal
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 29 July 2003
English: unconditional
Welsh: diamod
Status B
Subject: ICT
Part of speech: Adjective
Last Updated: 19 July 2005
English: unconditional discharge
Welsh: rhyddhad diamod
Status C
Subject: Justice and order
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 8 October 2003
English: unconditional forecasts
Welsh: rhagolygon diamod
Status B
Subject: Europe
Part of speech: Noun, Plural
Plural: rhagolygon diamod
Context: Mae hanes blaenorol rhagolygon o'r fath, a elwir weithiau'n “rhagolygon diamod” yn wael, gan adlewyrchu ansicrwydd anochel am y dyfodol.
Last Updated: 28 February 2019
English: unconference
Welsh: anghynhadledd
Status B
Subject: General
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: anghynadleddau
Definition: Digwyddiad sy’n cael ei arwain gan y cyfranogwyr ac sy’n troi’r model cynhadledd draddodiadol ben i waered. Yn hytrach na rhaglen benodedig, prif siaradwyr a chyflwyniadau o’r brig i lawr, y cyfranogwyr eu hunain sy’n creu’r rhaglen ar ddiwrnod y digwyddiad. Gall unrhyw un gynnig pwnc, arwain trafodaeth neu ymuno â sesiynau.
Last Updated: 27 November 2025
English: UN Conference on Sustainable Development
Welsh: Uwch-gynhadledd y Cenhedloedd Unedig ar Ddatblygu Cynaliadwy
Status C
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 29 June 2012
English: unconscious bias
Welsh: rhagfarn ddiarwybod
Status B
Subject: Personnel
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: rhagfarnau diarwybod
Context: Yn ystod 2017-18 cynigiwyd dosbarth meistr ar Ragfarn Ddiarwybod, sy'n orfodol i’r holl Uwch Weision Sifil.
Last Updated: 21 March 2019
English: uncontaminated
Welsh: dihalog
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Adjective
Last Updated: 7 October 2002
English: uncontentious works
Welsh: gwaith annadleuol
Status B
Subject: Estates and Cadw
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Context: Mewn rhai amgylchiadau gallai fod o fudd i heneb petai’r gwaith anawdurdodedig sydd arni yn cael ei gadw, yn enwedig pan fyddai gwaith i ddad-wneud y gwaith gwreiddiol yn arwain at fwy o ddifrod i’r heneb neu pan fyddai peidio â chynnal gwaith annadleuol yn gadael yr heneb yn fregus.
Last Updated: 14 June 2016
English: uncontested election
Welsh: etholiad nas ymleddir
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: etholiadau nas ymleddir
Definition: Etholiad heb yr un ymgeisydd (etholiad diymgeisydd), neu etholiad â'r un nifer o ymgeiswyr ag o seddi (etholiad diwrthwynebiad).
Context: Os daw tystiolaeth i law’r Swyddog Canlyniadau a’i fod wedi’i fodloni bod ymgeisydd unigol neu ymgeisydd rhestr plaid mewn etholiad a ymleddir wedi marw ac y daw’r etholiad yn etholiad nas ymleddir, rhaid i’r Swyddog Canlyniadau ddiddymu hysbysiad y bleidlais, neu, os yw’r pleidleisio wedi dechrau, cyfarwyddo rhoi’r gorau i’r bleidlais.
Notes: Yng nghyd-destun etholiadau. Daw'r testun cyd-destunol o Orchymyn Senedd Cymru (Cynrychiolaeth y Bobl) 2025.
Last Updated: 23 March 2026
English: uncontested seat
Welsh: sedd ddiymgeisydd
Status B
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: seddi diymgeisydd
Definition: Sedd na chynhelir etholiad ar ei chyfer am na safodd yr un ymgeisydd.
Last Updated: 26 January 2023
English: uncontested seat
Welsh: sedd ddiwrthwynebiad
Status B
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: seddi diwrthwynebiad
Definition: Sedd na chynhelir etholiad ar ei chyfer am mai dim ond un ymgeisydd a safodd, neu lle na safodd cymaint â’r mwyafswm posibl o ddarpar gynrychiolwyr.
Last Updated: 26 January 2023
English: uncontrolled burning
Welsh: gwaith llosgi heb reolaeth
Status C
Subject: Fire and rescue
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 4 August 2010
English: uncontrolled disease
Welsh: clefyd heb ei reoli
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: clefydau heb eu rheoli
Last Updated: 25 November 2022
English: unconventional gas resource
Welsh: nwy anghonfensiynol
Status C
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Context: Bydd nwy’n parhau i chwarae rôl wrth newid i system ynni carbon isel, ac o ystyried heriau sicrwydd ynni, mae angen gwerthuso potensial nwy anghonfensiynol yng Nghymru a’r cyfleoedd economaidd a allai ddeillio o unrhyw ddatblygiad.
Last Updated: 5 September 2019
English: UN Convention on the Rights of Migrants
Welsh: Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau Ymfudwyr
Status C
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 6 April 2011
English: UN Convention on the Rights of People with Disabilities
Welsh: Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau Pobl ag Anableddau
Status B
Subject: Social services
Part of speech: Proper noun, Masculine, Singular
Notes: Teitl gan y Cenhedloedd Unedig. "Disabled people" / "pobl anabl" fyddai'r geiriad a ffefrid gan Lywodraeth Cymru. Gweler yr erthygl ar y Model Cymdeithasol o Anabledd yn yr Arddulliadur. Yn unol â'r Model, mae amhariad ("impairment", a elwid yn "nam" o'r blaen) yn nodwedd ar berson, a all effeithio ar ei ymddangosiad neu ar sut y mae ei gorff neu ei feddwl yn gweithio; caiff pobl anabl (y gellir hefyd cyfeirio atynt fel "pobl anabledig" neu "bobl sy'n cael eu hanablu") eu hanablu gan ffactorau allanol fel yr amgylchedd, polisi neu arferion, neu yn sgil methiant i ddarparu addasiadau ar eu cyfer; ac anabledd yw canlyniad anablu pobl sydd ag amhariadau. 
Last Updated: 16 November 2023
English: UN Convention on the Rights of Persons with Disabilities
Welsh: Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau Pobl ag Anableddau
Status B
Subject: General
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Notes: Teitl gan y Cenhedloedd Unedig. "Disabled people" / "pobl anabl" fyddai'r geiriad a ffefrid gan Lywodraeth Cymru. Gweler yr erthygl ar y Model Cymdeithasol o Anabledd yn yr Arddulliadur. Yn unol â'r Model, mae amhariad ("impairment", a elwid yn "nam" o'r blaen) yn nodwedd ar berson, a all effeithio ar ei ymddangosiad neu ar sut y mae ei gorff neu ei feddwl yn gweithio; caiff pobl anabl (y gellir hefyd cyfeirio atynt fel "pobl anabledig" neu "bobl sy'n cael eu hanablu") eu hanablu gan ffactorau allanol fel yr amgylchedd, polisi neu arferion, neu yn sgil methiant i ddarparu addasiadau ar eu cyfer; ac anabledd yw canlyniad anablu pobl sydd ag amhariadau. 
Last Updated: 6 March 2025