Skip to main content

TermCymru

77764 results
Results are displayed in English alphabetical order A-Z
Welsh: gorchymyn allgludo
Status B
Subject: Justice and order
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 9 August 2012
English: deposit
Welsh: adneuo
Status A
Subject: Law
Part of speech: Verb
Definition: Gosod rhywbeth mewn storfa neu ei gyflwyno i'w gadw gan sefydliad, fel arfer i'w gadw'n ddiogel neu ar ffurf cofnod parhaol, ee rhoi arian ac eitemau gwerthfawr mewn banc neu gronfa, neu gyflwyno dogfennau i'w cadw mewn llyfrgell neu gan sefydliad arall.
Context: Mae adran 15A(1) o Ddeddf 2006 yn caniatáu i berchennog tir o’r fath adneuo datganiad gyda’r awdurdod cofrestru tiroedd comin, ac effaith hyn yw dwyn i ben unrhyw gyfnod lle mae personau wedi cymryd rhan mewn chwaraeon a gweithgareddau hamdden cyfreithlon drwy hawl ar y tir y mae’r datganiad yn ymwneud ag ef.
Notes: Daw'r frawddeg gyd-destunol o Reoliadau Meysydd Tref a Phentref (Datganiadau Perchnogion Tir) (Cymru) (Rhif 2) 2018, sy'n ymwneud â thiroedd comin.
Last Updated: 4 February 2025
English: deposit
Welsh: ernes
Status A
Subject: General
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: ernesau
Definition: Arian, neu rywbeth gwerthfawr arall, a roddir i'w gadw dros dro, ac y gellir ei ddychwelyd yn amodol ar rywbeth yn digwydd neu'n cael ei gyflawni.
Context: Bydd ernes ymgeisydd unigol yn cael ei fforffedu os canfyddir, ar ôl cynnal y bleidlais ac ar ôl cwblhau cyfrif y pleidleisiau, gan gynnwys unrhyw ailgyfrif, fod yr ymgeisydd wedi cael llai na phump y cant o gyfanswm nifer y pleidleisiau a fwriwyd yn yr etholaeth yr oedd yr ymgeisydd yn dal wedi ei enwebu ynddi.
Notes: Gan gynnwys yng nghyd-destun cynlluniau dychwelyd ernes (ee ar gyfer cynwysyddion diod gwag) ac yng nghyd-destun etholiadau. Daw'r testun cyd-destunol o Orchymyn Senedd Cymru (Cynrychiolaeth y Bobl) 2025.
Last Updated: 23 March 2026
English: deposit
Welsh: dyddodyn
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: dyddodion
Definition: Sylwedd a gaiff ei osod i lawr neu ei adael ar ôl. Gall hynny fod yn broses naturiol, neu'n broses annaturiol (ee gadael neu osod gwastraff diwydiannol neu sbwriel mewn lle penodol).
Context: Parheir i wneud ceisiadau am ddatblygiad sy’n cynnwys mwyngloddio neu ddefnyddio’r tir ar gyfer dyddodion gwaith mwynau ar ffurflen a ddarperir gan yr awdurdod cynllunio lleol a rhaid cynnwys y manylion a bennir neu y cyfeirir atynt ar y ffurflen honno.
Last Updated: 4 February 2025
English: deposit
Welsh: dyddodi
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Verb
Definition: Gosod sylwedd i lawr neu ei adael ar ôl. Gall hynny fod yn broses naturiol, neu'n broses annaturiol (ee gadael neu osod gwastraff diwydiannol neu sbwriel mewn lle penodol).
Context: Os yw Cynhyrchydd Gwastraff yn dymuno cael disgownt ar gyfer dyddodi ei ddeunydd gwastraff yn safleoedd tirlenwi Cymru, rhaid iddo gysylltu â gweithredwr y safle tirlenwi sy’n gyfrifol am lenwi'r cais.
Notes: Defnyddir 'dodi' am yr un cysyniad yn Neddf Treth Gwarediadau Tirlenwi (Cymru) 2017 ac mewn deddfwriaeth a dogfennaeth gysylltiedig.
Last Updated: 4 February 2025
English: deposit
Welsh: adnau
Status A
Subject: Law
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: adneuon
Definition: Rhywbeth a roddir mewn storfa neu a gyflwynir i'w gadw gan sefydliad, fel arfer i'w gadw'n ddiogel neu ar ffurf cofnod parhaol, ee arian ac eitemau gwerthfawr mewn banc neu gronfa, neu ddogfennau a roddir i'w cadw mewn llyfrgell neu gan sefydliad arall.
Notes: Am enghraifft o’r term hwn ar waith mewn maes penodol, gweler y term security deposit / adnau ym maes Tai
Last Updated: 4 February 2025
English: deposit
Welsh: blaendal
Status A
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: blaendaliadau
Definition: Swm o arian a delir fel rhan-daliad ymlaen llaw am rywbeth. Mewn rhai amgylchiadau gellir dychwelyd y blaendal yn amodol ar rywbeth yn digwydd neu'n cael ei gyflawni.
Notes: Gan gynnwys ym maes rhentu tai.
Last Updated: 21 February 2005
English: deposit
Welsh: dyddodiad
Status A
Subject: Planning
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: dyddodiadau
Definition: Canlyniad proses o ddyddodi.
Context: Yn y Ddeddf hon, ystyr “tomen” yw croniad neu ddyddodiad gwastraff (beth bynnag ei ffurf neu ei gyfansoddiad) o fwynglawdd neu chwarel ac eithrio croniad neu ddyddodiad sydd wedi ei leoli o dan y ddaear.
Notes: Daw'r frawddeg gyd-destunol o Fil Tomenni Mwyngloddiau a Chwareli Nas Defnyddir (Cymru).
Last Updated: 12 November 2024
Welsh: cyfrif cadw
Status B
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 21 February 2005
Welsh: dyddodi gwastraff mwynau
Status A
Subject: Planning
Part of speech: Verb
Definition: Unrhyw broses y crëir neu y cynyddir dyddodyn gwastraff mwynau drwyddi.
Notes: Dyma'r term technegol a ddefnyddir yn y ddeddfwriaeth gynllunio. Mewn deunyddiau llai technegol mae'n bosibl y gellid defnyddio berfau mwy cyffredinol eu natur, ee gollwng, gadael neu rhoi.
Last Updated: 5 March 2024
Welsh: dyddodi gwastraff
Status A
Subject: Planning
Part of speech: Verb
Context: Gorchymyn yw gorchymyn terfynu sy’n [...] ei gwneud yn ofynnol i gamau a bennir yn y gorchymyn gael eu cymryd er mwyn addasu neu symud ymaith gyfarpar neu beiriannau a ddefnyddir i gynnal gweithrediadau mwyngloddio neu i ddyddodi gwastraff ar y tir.
Notes: Dyma'r term technegol a ddefnyddir yn y ddeddfwriaeth gynllunio. Mewn deunyddiau llai technegol mae'n bosibl y gellid defnyddio berfau mwy cyffredinol eu natur, ee gollwng, gadael neu rhoi.
Last Updated: 6 March 2024
Welsh: sefydliad rheoli ernes
Status B
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: sefydliadau rheoli ernes
Notes: Yng nghyd-destun cynlluniau dychwelyd ernes.
Last Updated: 6 March 2025
English: deposit plan
Welsh: cynllun adnau
Status B
Subject: Planning
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: cynlluniau adnau
Definition: Dogfen sy'n rhan o'r broses o baratoi cynlluniau datblygu lleol.
Context: Y Cynllun Adnau yw drafft llawn y Cynllun Ddatblygu Lleol, ac ystyrir y cynllun yn ‘gadarn’ gan yr Awdurdod Cynllunio Lleol a’i fod yn gallu cael ei fabwysiadu. Dylai’r Cynllun Adnau osod allan y materion, y weledigaeth a’r amcanion; strategaeth ofodol derfynol; graddfa twf y boblogaeth, tai a swyddi; safleoedd a dosraniadau lleol; polisïau lleol ar amrywiaeth o bynciau yn cynnwys tai, cyflogaeth, manwerthiant, trafnidiaeth, dynodiadau amgylcheddol, ynni, mwynau a gwastraff; fframwaith monitro; map cynigion. Cefnogir y Cynllun Adnau gan nifer o ddogfennau â thystiolaeth yn cynnwys asesiad llawn a chyfiawnhad ar gyfer nifer o safleoedd / ardaloedd a gynigiwyd i’w datblygu yng Nghofrestr y Safleoedd Ymgeisiol.
Last Updated: 4 February 2025
Welsh: cynllun dychwelyd ernes
Status B
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: cynlluniau dychwelyd ernes
Definition: Cynllun lle mae gan gynhyrchwyr a mewnforwyr diodydd gyfrifoldebau cyfreithiol dros reoli a chasglu eu cynwysyddion diod gwag ar gyfer ailgylchu. Bydd prynwr potel neu gan o ddiod sy’n rhan o’r cynllun yn talu ernes, a bydd yr ernes yn cael ei had-dalu wrth ddychwelyd y botel neu'r can gwag.
Last Updated: 4 February 2025
English: depot
Welsh: depo
Status B
Subject: Transport
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 19 August 2003
Welsh: cost amnewid ddibrisiedig
Status C
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Context: Cyfrifir y gost amnewid ddibrisiedig (DRC) drwy bennu cost amnewid gros ar gyfer rhwydwaith CVL yn gyntaf. Yna caiff y gost amnewid gros ei haddasu (neu ei “dibrisio”) i adlewyrchu amcangyfrif gorau’r rheolwyr o gyflwr a chapasiti rhwydwaith CVL; y gost amnewid gros hon wedi’i haddasu yw’r gost amnewid ddibrisiedig.
Notes: Yng nghyd-destun asedau ac atebolrwyddau yng nghyfrifon Llywodraeth Cymru. Defnyddir yr acronym DRC.
Last Updated: 24 October 2024
English: depreciation
Welsh: dibrisio
Status B
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Verb
Last Updated: 21 February 2005
English: depreciation
Welsh: dibrisiant
Status A
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Y lleihad yn y gwerth a gofnodir ar gyfer ased dros gyfnod penodol.
Notes: Term o faes cyfrifyddu.
Last Updated: 4 December 2018
Welsh: Cyfrif Dwbl Dibrisiant ar gyfer Gwariant Cyfalaf
Status C
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 4 October 2005
English: depressant
Welsh: iselydd
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 16 August 2004
English: depressants
Welsh: iselyddion
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Plural
Last Updated: 16 August 2004
English: depression
Welsh: dirwasgiad
Status C
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: A severe decline in general economic activity.
Last Updated: 9 February 2009
English: depression
Welsh: diflastod
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: in animals
Last Updated: 10 September 2003
English: depression
Welsh: iselder
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 27 October 2003
Welsh: Cynghrair Iselder Cymru
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 6 December 2005
Welsh: Wythnos Ymwybyddiaeth Iselder
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 13 May 2008
English: deprioritise
Welsh: dadflaenoriaethu
Status B
Subject: General
Part of speech: Verb
Context: Yng ngoleuni hyn a chynnwys arall y llythyr hwn, byddem yn anghytuno'n gryf bod maes cyfiawnder wedi cael ei ddadflaenoriaethu.
Last Updated: 12 March 2026
English: deprivation
Welsh: amddifadedd
Status A
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 7 October 2002
Welsh: grant amddifadedd
Status C
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 23 July 2003
Welsh: amddifadu o ryddid
Status B
Subject: Health
Part of speech: Verb
Definition: Being deprived of liberty means that you are kept on a locked ward or in a locked room, or you are not free to go anywhere without permission or close supervision, and you are usually under continuous control and supervision. This is against the law unless it is done under the rules set out in the Mental Capacity Act. This may happen if you need to go into a care home or hospital to get care or treatment, but you don't have the capacity to make decisions about this yourself. If you are living at home, you can also be deprived of your liberty lawfully if the Court of Protection makes an order allowing it.
Last Updated: 5 October 2017
Welsh: trefniadau diogelu wrth amddifadu o ryddid
Status B
Subject: Health
Part of speech: Noun, Plural
Definition: The Mental Capacity Act Deprivation of Liberty Safeguards were introduced to prevent deprivations of liberty without proper safeguards including independent consideration and authorisation. Deprivations of liberty in hospitals or care homes, other than under the Mental Health Act, should now follow this process and all affected patients and residents should benefit from the new safeguards.
Last Updated: 5 October 2017
Welsh: degfed amddifadedd
Status C
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: degfedau amddifadedd
Context: Mae data dangosyddion yn ôl degfedau amddifadedd ar gael yn StatsCymru i ganiatáu i ddefnyddwyr wneud eu cymariaethau eu hunain.
Last Updated: 28 July 2022
English: deprived area
Welsh: ardal o amddifadedd
Status C
Subject: Economic development
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: ardaloedd o amddifadedd
Last Updated: 17 December 2024
Welsh: dosbarthu’r grant amddifadedd
Status C
Subject: Social services
Part of speech: Verb
Last Updated: 1 November 2010
Welsh: lwfans dirprwyo
Status C
Subject: Personnel
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 26 October 2004
Welsh: Dirprwy Reolwr Prosiect Caffael Adeiladu
Status C
Subject: Welsh Government posts and departments
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 10 September 2008
English: deputy chair
Welsh: dirprwy gadeirydd
Status A
Subject: Local government
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: dirprwy gadeiryddion
Definition: Dirprwy i'r cadeirydd ar bwyllgorau unigol mewn cynghorau sir.
Context: Rhaid penodi is-gadeirydd hefyd; caiff yr is-gadeirydd fod yn aelod o'r cyngor ond ni chaiff fod yn aelod o weithrediaeth y cyngor.
Notes: Sylwer nad yw hyn yn gyfystyr â 'vice chair' yng nghyd-destun cynghorau sir.
Last Updated: 20 June 2018
Welsh: dirprwy gadeirydd
Status C
Subject: Personnel
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 6 April 2004
Welsh: Dirprwy Brif Gwnstabl
Status C
Subject: Justice and order
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: Police
Last Updated: 3 October 2005
Welsh: Dirprwy Brif Swyddog Deintyddol
Status C
Subject: Welsh Government posts and departments
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 10 March 2009
Welsh: Dirprwy Brif Gynghorydd Iechyd yr Amgylchedd
Status C
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 17 March 2009
Welsh: Dirprwy Brif Weithredwr
Status A
Subject: Personnel
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 25 July 2005
Welsh: Dirprwy Brif Weithredwr a Chyfarwyddwr Cyllid a Chaffael
Status B
Subject: Welsh Government posts and departments
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 21 January 2015
Welsh: Dirprwy Brif Weithredwr GIG Cymru
Status A
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 7 October 2014
Welsh: Dirprwy Brif Weithredwr Gwerth Cymru
Status C
Subject: Welsh Government posts and departments
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 24 February 2006
Welsh: Dirprwy Brif Swyddog Tân
Status C
Subject: Personnel
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 10 January 2008
Welsh: Dirprwy Brif Arolygydd
Status C
Subject: Social services
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 6 November 2003
Welsh: Dirprwy Brif Swyddog Meddygol
Status C
Subject: Welsh Government posts and departments
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: DCMO
Last Updated: 3 April 2009
Welsh: Dirprwy Brif Swyddog Nyrsio
Status A
Subject: Welsh Government posts and departments
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 10 July 2025
Welsh: Dirprwy Brif Gynghorydd Fferyllol
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 10 March 2008