Skip to main content

TermCymru

78260 results
Results are displayed in English alphabetical order A-Z
Welsh: cronbwll
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: A balancing pond is constructed alongside roads to take surface drainage water from the road.
Last Updated: 5 November 2004
English: balcony
Welsh: balconi
Status A
Subject: Planning
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: balconïau
Definition: Platfform wedi ei amgáu gan wal neu falwstrad ar du allan adeilad, gyda mynediad o ffenestr neu ddrws ar lawr uwch.
Last Updated: 7 May 2025
English: bale
Welsh: belen
Status B
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 29 July 2003
English: bale
Welsh: bwrn
Status B
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: byrnau
Notes: Mewn rhai cyd-destunau, mae'n bosibl y bydd bêl (bêls) yn fwy addas.
Last Updated: 1 October 2020
Welsh: Ynysoedd Baleares
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Last Updated: 17 August 2021
English: ballan wrasse
Welsh: cleiriach y gwymon
Status A
Subject: Animals
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: Labrus bergytta
Last Updated: 27 June 2012
English: ballast
Welsh: balast
Status C
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 5 February 2008
English: balloon stick
Welsh: ffon balŵn
Status A
Subject: Tourism and leisure
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: ffyn balwnau
Last Updated: 13 October 2022
English: ballot
Welsh: pleidlais
Status B
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: pleidleisiau
Definition: An instance of voting, usually in secret using ballot papers or a voting machine.
Notes: Fel arfer, ond nid bob tro, bydd ‘ballot’ yn bleidlais gyfrinachol. Argymhellir defnyddio’r term ‘pleidlais gudd’ i gyfleu hynny.
Last Updated: 14 January 2016
English: ballot
Welsh: papur pleidleisio
Status B
Subject: Local government
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Y darn papur a ddefnyddir i gofnodi pleidlais.
Last Updated: 21 March 2003
English: ballot
Welsh: y bleidlais
Status B
Subject: Local government
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Cyfanswm y pleidleisiau a fwriwyd mewn etholiad ee "he won by 54% of the ballot".
Last Updated: 21 March 2003
English: ballot
Welsh: balot
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: balotau
Definition: System o ddethol enw etc sy’n seiliedig ar roi yr holl enwau perthnasol mewn blwch, bag etc, a thynnu un enw allan ar hap.
Notes: Cymharer â ballot=pleidlais , ballot=papur pleidleisio a ballot=y bleidlais.
Last Updated: 10 July 2024
English: ballot box
Welsh: blwch pleidleisio
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: blychau pleidleisio
Last Updated: 3 August 2023
English: ballot holder
Welsh: trefnydd pleidleisio
Status B
Subject: Local government
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: yr un sy'n trefnu'r bleidlais ar gyfer sefydlu AGB
Last Updated: 1 December 2004
English: ballot paper
Welsh: papur pleidleisio
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: papurau pleidleisio
Definition: Y ddogfen a ddefnyddir i fwrw pleidlais mewn etholiad. Gall fod yn bapur pleidleisio drwy'r post neu'n bapur a ddefnyddir mewn gorsaf bleidleisio.
Context: Pleidleisiwch unwaith yn unig ar y papur pleidleisio. Peidiwch â rhoi unrhyw farc arall ar y papur pleidleisio, neu mae’n bosibl na chaiff eich pleidlais ei chyfrif.
Notes: Yng nghyd-destun etholiadau. Daw'r testun cyd-destunol o'r geiriad rhagnodedig ar gyfer papurau pleidleisio yng Ngorchymyn Senedd Cymru (Cynrychiolaeth y Bobl) 2025.
Last Updated: 23 March 2026
Welsh: cyfriflen papurau pleidleisio
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: cyfriflenni papurau pleidleisio
Context: I gyd-fynd â’r pecynnau rhaid cael datganiad (“cyfriflen papurau pleidleisio”) a luniwyd gan y swyddog llywyddu ac sy’n dangos—(a) nifer y papurau pleidleisio a roddwyd i’r swyddog llywyddu, a (b) sut y rhoddwyd cyfrif am y papurau pleidleisio o dan y penawdau a ganlyn—(i) nifer y papurau pleidleisio a ddyroddwyd ac na roddwyd cyfrif amdanynt fel arall; (ii) nifer y papurau pleidleisio sydd heb eu defnyddio; (iii) nifer y papurau pleidleisio a ddifethwyd; (iv) nifer y papurau pleidleisio a dendrwyd.
Notes: Yng nghyd-destun etholiadau. Rhan o'r weithdrefn ar gyfer cau pleidleisiau, a nodir yng Ngorchymyn Senedd Cymru (Cynrychiolaeth y Bobl) 2025.
Last Updated: 23 March 2026
Welsh: amlen papur pleidleisio
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: amlenni papur pleidleisio
Context: Rhaid i’r swyddog canlyniadau hefyd ddyroddi amlen lai (y cyfeirir ati fel “amlen papur pleidleisio”) i bleidleisiwr drwy’r post, y mae rhaid iddi fod wedi ei marcio â’r canlynol—(a) y llythyren “A”; (b) y geiriau—(i) “Amlen papur pleidleisio”, a (ii) “Ballot paper envelope”; (c)rhif pob papur pleidleisio a ddyroddir i’r pleidleisiwr drwy’r post.
Notes: Yng nghyd-destun etholiadau. Rhan o'r weithdrefn ar gyfer dyroddi papurau pleidleisio drwy'r post, a nodir yng Ngorchymyn Senedd Cymru (Cynrychiolaeth y Bobl) 2025.
Last Updated: 23 March 2026
Welsh: rhif papur pleidleisio
Status A
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: rhifau papur pleidleisio
Context: Yn y rhestr gyntaf, rhaid i’r swyddog canlyniadau gofnodi rhif papur pleidleisio unrhyw bapur pleidleisio drwy’r post nad oes datganiad pleidlais drwy’r post dilys wedi dod gydag ef.
Notes: Yng nghyd-destun etholiadau. Daw'r testun cyd-destunol o Orchymyn Senedd Cymru (Cynrychiolaeth y Bobl) 2025.
Last Updated: 23 March 2026
Welsh: troshaen papur pleidleisio
Status B
Subject: Politics
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: troshaenau papurau pleidleisio
Definition: Templed sy'n cael ei osod dros bapur pleidleisio i helpu pobl ag amhariad ar eu golwg i bleidleisio'n annibynnol ac yn gyfrinachol. Mae'n cyd-fynd â'r papur pleidleisio swyddogol ac yn cynnwys marciau Braille ac adrannau wedi'u torri allan sy'n cyfateb i'r opsiynau pleidleisio.
Last Updated: 8 May 2025
Welsh: Gwlad Faltig
Status C
Subject: Culture and the arts
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Plural: Gwledydd Baltig
Last Updated: 5 November 2020
Welsh: Cymdeithas Defaid Mynydd Cymreig Balwen
Status C
Subject: Agriculture
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Last Updated: 27 September 2006
English: bamboo
Welsh: bambw
Status C
Subject: Plants
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 25 February 2013
English: BAME
Welsh: Du, Asiaidd ac ethnig leiafrifol
Status A
Subject: General
Part of speech: Adjective
Notes: Daw'r term hwn o gasgliad y Grŵp Gorchwyl a Gorffen ar Derminoleg ym maes Cydraddoldeb o ran Hil ac Ethnigrwydd. Diffiniad a nodiadau defnydd y Grŵp a gofnodir gyda'r cofnod hwn: "Peidiwch â defnyddio’r term na’r acronym Saesneg ‘BAME’ os oes modd ei osgoi, gan ei fod yn tramgwyddo rhai pobl y mae’n ceisio’i ddisgrifio, drwy grwpio a chyffredinoli a phwysleisio rhai grwpiau gan eithrio eraill. Caiff ei gynnwys yma yn unig er mwyn rhoi arweiniad i'r rhai sydd yn gorfod ei drosi i’r Gymraeg. Defnyddiwch y term Cymraeg llawn yn unig os oes angen cyfateb i’r Saesneg ‘BAME’. O ddewis, disgrifiwch pobl yn ôl eu cymuned ethnig unigol, nid yn ôl lliw croen na chategorïau gorgyffredinol. Os oes rhaid cyffredinoli, defnyddiwch ymadrodd fel ‘cymunedau ethnig amrywiol’ (‘diverse ethnic communities’) neu ‘mwyafrif byd-eang’ (‘global majority’)."
Last Updated: 18 April 2023
English: BAME
Welsh: BAME
Status B
Subject: Personnel
Part of speech: Adjective
Notes: Dyma'r acronym am Black, Asian and Minority Ethnic / Du, Asiaidd ac Ethnig Leiafrifol. Yn gyffredinol, ni fydd Llywodraeth Cymru yn arfer yr acronym hwn bellach, gan ffafrio defnyddio'r term llawn unwaith mewn dogfen ac yna 'cymunedau ethnig lleiafrifol' yn dilyn hynny. Mae'r acronym a'r term llawn o dan drafodaeth ar hyn o bryd.
Last Updated: 25 March 2021
English: BAN
Welsh: BAN
Status C
Subject: Health
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: British Approved Name
Last Updated: 17 July 2006
Welsh: terfynau'r band
Status B
Subject: Education
Part of speech: Noun, Plural
Definition: Band boundaries are based on the full range of possible scores. They are calculated by dividing equally across the possible score range.
Last Updated: 14 December 2011
English: band boundary
Welsh: terfyn y band
Status B
Subject: Education
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 14 December 2011
English: banding
Welsh: bandio
Status B
Subject: Education
Part of speech: Verb
Definition: Banding is about grouping schools according to a range of factors to establish priorities for differentiated support and to identify those from whom the sector can learn. Banding is not about labelling schools, naming and shaming or creating divisive league tables.
Last Updated: 14 December 2011
English: banding data
Welsh: data bandio
Status B
Subject: Education
Part of speech: Noun, Plural
Context: Y cyfieithiad yn amrywio yn ôl y cyd-destun. Gweler hefyd: data am fandio; data ar gyfer bandio.
Last Updated: 14 December 2011
English: banding data
Welsh: data am fandio
Status B
Subject: Education
Part of speech: Noun, Plural
Context: Y cyfieithiad yn amrywio yn ôl y cyd-destun. Gweler hefyd: data bandio.
Last Updated: 14 December 2011
English: banding data
Welsh: data ar gyfer bandio
Status B
Subject: Education
Part of speech: Noun, Plural
Context: Y cyfieithiad yn amrywio yn ôl y cyd-destun. Gweler hefyd: data am fandio; data bandio.
Last Updated: 14 December 2011
English: banding model
Welsh: model bandio
Status B
Subject: Education
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 14 December 2011
Welsh: adolygiad bandio
Status B
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: adolygiadau bandio
Notes: Yng nghyd-destun y dreth gyngor ac ardrethi annomestig.
Last Updated: 31 January 2024
Welsh: strwythur bandio
Status B
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: strwythurau bandio
Notes: Yng nghyd-destun y dreth gyngor ac ardrethi annomestig.
Last Updated: 31 January 2024
Welsh: Bwletin Bandio
Status A
Subject: Education
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 14 December 2011
Welsh: Band y Cymry Brenhinol
Status A
Subject: Justice and order
Part of speech: Proper noun, Masculine, Singular
Last Updated: 4 June 2018
Welsh: gweithgaredd Band Un
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: gweithgareddau Band Un
Definition: Gweithgareddau morol sydd â risg isel ac nad oes angen dim neu prin ddim tystiolaeth i ddangos eu bod yn cymdymffurfio â'r Cynllun Morol.
Last Updated: 6 June 2019
Welsh: strwythur bandiau
Status B
Subject: Finance and statistics
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: strwythurau bandiau
Notes: Yng nghyd-destun y dreth gyngor ac ardrethi annomestig.
Last Updated: 31 January 2024
Welsh: gweithgaredd Band Tri
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: gweithgareddau Band Tri
Definition: Gweithgareddau morol sydd â risg uwch, sy'n gofyn am brosesau ffurfiol ar gyfer asesu prosiect. Mae'n debyg y bydd angen cryn dipyn o dystiolaeth i ddangos eu bod yn cydymffurfio â'r Cynllun Morol.
Last Updated: 6 June 2019
Welsh: gweithgaredd Band Dau
Status A
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Plural: gweithgareddau Band Dau
Definition: Gweithgareddau morol sydd â risg canolig. Mae'n debyg y bydd angen peth tystiolaeth i ddangos eu bod yn cymdymffurfio â'r Cynllun Morol.
Last Updated: 6 June 2019
English: bandwidth
Welsh: lled band
Status B
Subject: ICT
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 19 July 2005
English: Bangladesh
Welsh: Bangladesh
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Last Updated: 17 August 2021
English: Bangladeshi
Welsh: Bangladeshaidd
Status C
Subject: Personnel
Part of speech: Adjective
Definition: ethnic group
Last Updated: 3 May 2005
Welsh: Ysgol Fusnes Bangor
Status A
Subject: Education
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Context: Rhoes Ysgol Fusnes Bangor sicrwydd annibynnol o ragolygon Llywodraeth Cymru ar gyfer refeniw'r dreth trafodiadau tir a'r dreth gwarediadau tirlenwi fel rhan o broses Cyllideb 2018-19.
Last Updated: 18 July 2018
Welsh: Bangor-is-y-coed
Status A
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Notes: Ward etholiadol ym Mwrdeistref Sirol Wrecsam. Dyma'r enwau a ragnodwyd yn Gymraeg a Saesneg ar gyfer y ward yng Ngorchymyn Bwrdeistref Sirol Wrecsam (Trefniadau Etholiadol) 2021.
Last Updated: 17 August 2022
Welsh: Bangor Is-coed
Status B
Subject: Place-names
Part of speech: Proper noun
Definition: Wrecsam
Last Updated: 14 August 2003
Welsh: Clwb Trampolinio Bangoroos
Status C
Subject: Tourism and leisure
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Last Updated: 14 November 2023
English: bank
Welsh: cefnen
Status C
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Feminine, Singular
Definition: Bank of mud or sand in sea or river.
Last Updated: 3 September 2007
English: bank
Welsh: arglawdd
Status C
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: (beside a roadway)
Last Updated: 4 September 2002
English: bank
Welsh: cefn
Status C
Subject: Environment
Part of speech: Noun, Masculine, Singular
Definition: yn y môr, ar draeth
Last Updated: 20 May 2004